maandag 17 December 2018
dit is het online magazine van het Fonds voor Cultuurparticipatie. wil je een aanvraag doen, kijk dan op onze website

Een dagelijkse oefening in empathie

column

Op 18 en 19 oktober host Leeuwarden de internationale conferentie Sharing Arts en Heritage. Een samenwerking tussen het LKCA, het Ministerie van OCW en het Fonds voor Cultuurparticipatie.
In de aanloop delen we een column van Jan Jaap Knol over cultuuronderwijs en een dagelijkse oefening in empathie als harnas tegen onverdraagzaamheid. "Europa heeft het nodig."

Deze conferentie schuwt de zware vragen niet. We leven in een tijd van grote en snelle veranderingen: technologisch, economisch, klimatologisch en sociaal. Niet eerder in de menselijke geschiedenis waren lokale en globale ontwikkelingen zo met elkaar verweven. Hoe kunnen – tegen die achtergrond - cultuuronderwijs en actieve deelname aan kunst en cultuur bijdragen aan een open wijze van samenleven in Europa? Dat is geen vrijblijvende kwestie. Democratische idealen en vrijheid staan ook in Europa onder druk.

Je hoeft niet ver te reizen in de wereld om het tegendeel te ervaren van vrijheid en democratie. Syrië gaat al zeven jaar gebukt onder de ergste vormen van geweld. Miljoenen burgers sloegen op de vlucht. Tirannie, haat en fundamentalisme hebben de samenleving ontwricht. De monumentale boog van Palmyra, in 2015 opgeblazen door IS, is het symbool geworden van een doorgedraaide haat jegens alles wat afwijkt van het eigen gesloten perspectief op de wereld.

Archeologen uit Oxford maakten, met behulp van de meest geavanceerde digitale middelen een replica van de boog. Deze reconstructie laat zien dat destructie uiteindelijk niet wint. De poort reisde al langs Londen en New York en biedt bezoekers, waaronder veel jongeren, gelegenheid om stil te staan bij dit bijzondere werelderfgoed. De oorspronkelijke boog krijgt de wereld niet terug. Maar hopelijk draagt de reizende replica wel bij aan een hoger bewustzijn van de kwetsbaarheid van ons erfgoed en het belang van vreedzaam samenleven. Dat in de moeilijkste omstandigheden kunst voor mensen troostrijk is, bewees de Syrische pianist Ayham al-Ahmed via de optredens met zijn koor in het vluchtelingenkamp Yarmouk.

Investeren in goed cultuuronderwijs is in het vrije en welvarende Europa een noodzaak. Het biedt kinderen de kans hun verbeelding vrije vleugels te geven. Het helpt hen om grip te krijgen op de wereld en daarin hun eigen weg te kiezen. Maar nog meer dan dat leert goed cultuuronderwijs je om te gaan met meerduidigheid en stimuleert het je vermogen om je te verplaatsen in een ander perspectief. Om écht goed cultuuronderwijs mogelijk te maken, is samenwerking geboden tussen scholen, kunstenaars en culturele instellingen. Ook die samenwerking is geen vrijblijvende zaak. Een dagelijkse oefening in empathie is misschien wel het beste harnas tegen onverdraagzaamheid. Europa heeft het nodig.

Jan Jaap Knol, directeur-bestuurder Fonds voor Cultuurparticipatie

placeholder

Sharing Arts & Heritage

European Conference on cultural education and participation
18-19 oktober 2018, Leeuwarden-Friesland (Cultural Capital of Europe)

In 2018 is Leeuwarden-Friesland culturele hoofdstad van Europa. Voor deze gelegenheid organiseren het LKCA, het Ministerie van OCW en het Fonds voor Cultuurparticipatie een europese conferentie over onderzoek, beleid en praktijk in het veld van cultuurparticipatie en cultuureducatie.

Informatie over het programma is te vinden op de conferentiewebsite.

 

Dit artikel is een portret uit de reeks verhalen die we delen binnen het programma: Cultuur maakt iedereen