maandag 23 Juli 2018
dit is het online magazine van het Fonds voor Cultuurparticipatie. wil je een aanvraag doen, kijk dan op onze website

Iedereen kan schilderen

Ouderen aan de slag in schilderworkshop

Theatermakers Kees Botman en Pieter Stellingwerf van BUOG wisten ouderen aan het schilderen te krijgen. Jopie Huisman, een lokaal beroemde schilder, inspireerde hen en bracht hen op de ‘Jopie week’ voor zorginstellingen. Hoe gingen zij te werk?

Hoe kwamen jullie op het idee Jopie te maken?
Vorige winter maakten wij als theatermakers een voorstelling over Jopie Huisman, een naïeve, provinciaal “wereldberoemde’ mythische schilder. We kregen daar o.a. te horen dat ouders van bezoekers daar niet meer bij konden zijn. Het bracht ons op het idee om de voorstelling naar hen toe te brengen. In die tijd bezocht ik een van de bijeenkomsten van het Fonds, waar ze voorlichting over ouderenparticipatie gaven. Ik dacht: een schilder die oude spullen schilderde, die erg bekend was, die uit de oude tijd komt, die moet geliefd zijn bij ouderen. We kunnen ze zo misschien wel aan het schilderen krijgen.

Uiteindelijk hebben we er een Jopie week in een zorginstelling van gemaakt! Het begint met een expositie, replica's van zijn bekendste werken worden op schildersezels geplaatst in de centrale hal, afgewisseld met oude spullen: jas, houten kruiwagen, turftrappers, speelgoed. Daarna volgt de maaltijd: op borden met Jopie’s handtekening eet men Jopie’s favoriete maaltijd (oorlogseten: tuinbonen met spekkies dat hij zelf at na een ontsnapping uit Nazi Duitsland). Vervolgens komt de theatervoorstelling over Jopie in de centrale hal: een voorstelling vol herkenning maar met veel emotie over zijn bewogen leven. Daarna volgt de workshop ‘iedereen kan schilderen’ van Vera Damhuis. Op in de grondverf voorbewerkte platen kan al snel een werk worden nageschilderd of een voorwerp vereeuwigd. Het schilderen is voor iedereen toegankelijk. Wel of geen ervaring, het plezier staat voorop. De drie beste werken worden na afloop geëxposeerd in het Jopie Huisman Museum.

Waarom is dit project belangrijk voor deze doelgroep?
Voor ouderen in zorghuizen en uit de omgeving daarvan, is het van belang actief te zijn, te ontdekken dat ook zij kunnen leren schilderen. We willen ouderen motiveren zich te uiten. Ze laten zien dat ze niet afwachtend hoeven zijn en dat ze er toe doen.

Waar liep je tegenaan?
Hoewel alle zorghuizen die we benaderden -het project speelt alleen in Friesland, waar Jopie bekend was- zeer enthousiast waren, bleek al snel dat de eigen bijdrage te hoog was. We wisten met moeite een aantal te overtuigen. Pas toen de plaatselijke media er aandacht aan besteedde, kwam de rest ook los en konden we onze target: 25 huizen, halen. We merkten dat alles afhing van een of twee bezielde personen in een zorghuis. En die zijn er niet veel meer; ze zijn wegbezuinigd en verdwenen op veel plekken. We merkten ook dat we, door ons kwetsbaar op te stellen maar wel veel te bieden, verder kwamen.

Wat was het mooiste van dit project?
We maken los: herkenning en verdieping. Als we na een week de expositie weer ophalen wordt er steeds gezegd: wat jammer, er was zoveel reuring in ons huis. Wat voor onszelf mooi was: we ontdekten dat we ons moesten aanpassen. Onthaasten en vertragen, dat maakt contact.
Tanja Molenaar, begeleider dagbesteding Zorghuis Berkenstede liet ons weten dat de deelnemers van de workshop apetrots waren dat hun schilderij meeging naar Workum voor de expositie in het museum. De persoonlijke aandacht in de workshop werd ook zeer gewaardeerd. Verschillende bewoners kwamen haar persoonlijk bedanken voor de mooie voorstelling en sommigen waren ontroerd. Ook de gasten van buiten, grote bewonderaars van Jopie, vonden het geweldig.
Een van de bewoners zei: Ik schilderde nooit, vanaf nu wel!

Als je deze reacties hoort kun je toch alleen maar blij zijn? Daar doen we het voor!

placeholder


BUOG werd opgericht in 2002 door Kees Botman en Pieter Stellingwerf. Zij bedachten en produceerden de openings- en slotvoorstelling voor ‘Friesland Vaart’. Een groot bestraat drijvend plein met een 40 meter hoge schoorsteen voer in negen dagen langs de industriële vaarroute in opdracht van de Provinsje Fryslân, en markeerde de start van dit bedrijf. Met steeds wisselende teams van muzikale en theatrale professionals en per gelegenheid vele vrijwilligers, staat BUOG al meer dan 12 jaar garant voor theaterproducties, films, documentaires, interactieve tentoonstellingen en evenementen met een grote belevingsfactor.

Dit artikel heeft betrekking op de volgende regeling(en) van het Fonds voor Cultuurparticipatie website: Ouderenparticipatie 2013-2016

Dit artikel is een portret uit de reeks verhalen die we delen binnen het programma: Cultuur maakt iedereen